Hierarchia
W obszarze komunikacji wizualnej typografia bardzo często występuje w otoczeniu warstwy ilustracyjnej – może nią być rysunek odręczny, wektorowy lub fotografia. Umiejętność poprawnego łączenia obu elementów wspiera skuteczność i atrakcyjność projektów.
Przystępując do pracy, pierwszym krokiem jest ustalenie właściwej hierarchii między tekstem a obrazem. Relacja ta może być:
1. symetryczna, gdy oba elementy odgrywają równorzędną rolę w kompozycji oraz w wymiarze komunikacyjnym;
2. asymetryczna, gdy jeden z nich dominuje nad drugim. W sytuacji tej dochodzi do osłabienia lub wzmocnienia jednego elementu względem drugiego.
Sposoby łączenia warstw
Kolejnym krokiem jest wybór sposobu łączenia warstw. Możemy zdecydować się na:
1. separację – wyraźne oddzielenie typografii od obrazu; oba elementy zajmują autonomiczne miejsce w przestrzeni projektu, co prowadzi do ich całkowitej niezależności;
1. separację – wyraźne oddzielenie typografii od obrazu; oba elementy zajmują autonomiczne miejsce w przestrzeni projektu, co prowadzi do ich całkowitej niezależności;
2. integrację – typografia i obraz pozostają w bliskiej zależności, współgrają ze sobą, jednocześnie zachowując autonomię;
3. unifikację – typografia i obraz wzajemnie się przenikają, tworząc jednolitą, spójną strukturę.
Techniki łączenia tekstu z obrazem
W projektowaniu graficznym wykorzystuje się wiele technik łączenia tekstu z warstwą fotograficzną lub ilustracyjną. Do powszechnie stosowanych metod należą:
1. nadruk (ang. overprint) – umieszczenie tekstu bezpośrednio na obrazie, pełniącym funkcję tła;
2. poddruk (ang. solid background) – typografia znajduje się na jednolitej, kryjącej lub półprzezroczystej apli. Technika ta jest przydatna, gdy struktura obrazu powoduje spadek czytelności tekstu;
3. oblewanie tekstem (ang. text wrap) – dopasowanie tekstu do konturów obiektu, tak aby go otaczał;
4. wypełnianie tekstem (ang. text fill) – tekst wypełnia wnętrze obiektu, przyjmując jego kształt;
5. maska przycinająca (ang. clipping mask) – technika polegająca na umieszczenie obrazu wewnątrz konturu liter;
6. warstwowanie (ang. layering) – układanie tekstu i elementów graficznych w nakładające się warstwy w celu nadania wrażenia głębi i przestrzenności;
7. mnożenie (ang. multiply) – efekt umożliwiający łączenie elementów poprzez ich wzajemne przenikanie się;
8. wplatanie (ang. weaving) – litery są zespolone z obrazem, a ich formy przeplatają się z jego strukturą;
9. deformacje i zakłócenia i (ang. distortion, glitch) – celowe zniekształcanie tekstu poprzez jego rozcinanie, rozciąganie lub przesuwanie. Efekt ten jest często wykorzystywany we współczesnym i eksperymentalnym projektowaniu graficznym;
10. podążanie za perspektywą (ang. perspective) – technika polegająca na kształtowaniu tekstu zgodnie z perspektywą obecną w obrazie;
11. tworzenie iluzji (ang. typographic illusion) – wykorzystanie efektu, w którym litery stają się integralną częścią przekazu i narracji zawartej w obrazie;
12. typografia materialna (ang. material typography) – wykorzystanie obrazu lub jego fragmentów w taki sposób, aby jednocześnie stanowił część warstwy typograficznej;
14. typografia 3D (ang. 3D typography) – litery przybierają formę trójwymiarowych obiektów, przez co zostają włączone w strukturę obrazu.
Artykuł pochodzi z książki Vademecum typografa. Tom 2: funkcja (rozdział Łączenie tekstu z obrazem, str. 55–63)